Ένα μισάωρο αργότερα και με ταχύτητα σταθερά στα 120 χλμ./ώρα (η ιδανική ταχύτητα ταξιδιού με ηλεκτρικό είναι τα 110, cas φρουτακια με λυκους όμως τα 120 θεωρούμε πως είναι πιο νορμάλ και δεν καθιστά το ταξίδι κουραστικό, ακόμη και αν καίει λίγο παραπάνω) το GPS άλλαξε τα πλάνα των φορτίσεων σε δύο 20λεπτες.
Έχουμε «βγάλει» από το μυαλό μας την ιδέα του αδιάκοπου ταξιδιού 500 χιλιομέτρων. Αυτός που έχει την ανάγκη να κάνει κάτι τέτοιο δεν θα αναζητήσει καν ηλεκτρικό, ενώ οι περισσότεροι, ανεξαρτήτως τύπου καυσίμου, πάντα θα κάνουν μια μικρή στάση για να επισκεφθούν την τουαλέτα, να ξεμουδιάσουν ή να «τσιμπήσουν» κάτι. Σε ένα ηλεκτρικό με μεγάλη αυτονομία, μια τέτοια στάση ισοδυναμεί με έως και +50% στην μπαταρία του, ίσως και παραπάνω, στον ανάλογο φορτιστή. Στο προηγούμενο ταξίδι το πρόγραμμα έλεγε «καμία στάση» μέχρι τη συμπρωτεύουσα. Δεν είχαμε την πολυτέλεια του χρόνου, δεν ήταν όμως και απαραίτητη.
Αυτή τη φορά τα πράγματα θα ήταν διαφορετικό και είχαμε ήδη μπει στο κλίμα των φορτίσεων από νωρίς. Δεν μας αρκούσε το ταξίδι μέχρι τη Θεσσαλονίκη, βέβαια. Το δίκτυο έχει αναπτυχθεί και εμείς το έχουμε κάνει ένα σωρό φορές με ηλεκτρικό αυτοκίνητο. Σιγά την πρόκληση, θα πει ο φωτογράφος μας, Δημήτρης Μανώλαρος, όσο το σχεδιάζαμε. Δεν πήρε και πολύ για να εξετάσουμε το ενδεχόμενο του επόμενου ταξιδιού στα Βαλκάνια.
Θέλαμε ένα σχετικά σύντομο ταξίδι, που όμως να είναι και βατό. Με ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο πρέπει οπωσδήποτε να κάνεις σωστό προγραμματισμό πριν «τολμήσεις» να πατήσεις το «Start/Stop» και να ξεκινήσεις. Πρέπει να είσαι σίγουρος ότι στη διαδρομή σου θα έχει φορτιστές περίσσεμα, ώστε να είσαι εξασφαλισμένος για παν ενδεχόμενο. Ο καιρός, ο δρόμος ή η οδήγησή σου μπορεί να σε φέρουν σε τελείως λάθος εκτίμηση της αυτονομίας. Ευτυχώς, διαπιστώσαμε για ακόμη μια φορά ότι τα trip planners που έχουν ενσωματωμένα τα σύγχρονα ηλεκτρικά στο infotainment τους δεν πέφτουν έξω. Μικρή διαφορά και στα ίδια μάλιστα σημεία.
Μία φόρτιση στον «κλασικό» σταθμό στο ύψος της Λαμίας και μία στα ΣΕΑ Σκοτίνας, όπου και στα δύο σημεία προφανώς υπάρχουν ισχυροί ταχυφορτιστές της nrg και του δικτύου incharge. Χωρίς να έχει αλλάξει κάτι στο οδηγικό μας στιλ, με το adaptive cruise control να δίνει ρυθμό στα 120 χλμ./ώρα και με το θερμαινόμενο κάθισμα στο φουλ (στη δική μου πλευρά τουλάχιστον), φτάσαμε στην ώρα μας στη Λαμία, 2 ώρες παρά λίγα λεπτά δηλαδή, και με την μπαταρία στο 49%. Το ίδιο το αυτοκίνητο υπολόγιζε ότι θα φτάσουμε με 43%, άρα έπεσε έξω, με την καλή έννοια. Η αυτονομία όμως στα 204 χιλιόμετρα με μισοφορτισμένη μπαταρία δεν ήταν ούτε κοντά σε αυτό που περιμέναμε.
Το πρωί του διήμερου ταξιδιού μας και της νέας μας περιπέτειας είχε φθάσει. Την πρώτη μέρα, βέβαια, η αποστολή μας ήταν εύκολη. Μέχρι τη Θεσσαλονίκη, για να δούμε τις καταναλώσεις και πόση ώρα φόρτιση χρειάζεται στη διαδρομή 500 χιλιομέτρων το EV3 Long Range. Εκεί θα συναντούσαμε τον συνάδελφο Γιάννη Στέφου για ένα Podcast. Δεν χρειάστηκε τίποτα περισσότερο από την εισαγωγή της Θεσσαλονίκης στο ενσωματωμένο πρόγραμμα πλοήγησης, με χάρτες της HERE. Ασυνήθιστα υψηλή η κατανάλωση, λοιπόν, στις 20,5 kWh/100 χλμ.
Ο φορτιστής με ισχύ 180 kW και ένα EV3 που δέχεται έως 135. Έχουμε φορτίσει τόσες φορές εκεί που δεν μπήκαμε καν στον κόπο να διπλοτσεκάρουμε.
Δύσκολη η ιστορία για αυτή τη χώρα, ζόρικες και οι μεταξύ μας σχέσεις. Δεν είμαστε εδώ για να κάνουμε γεωπολιτική ανάλυση, όμως θέλαμε να πάρουμε μια ιδέα από το κλίμα που επικρατεί. Η Βόρεια Μακεδονία είναι από τις 27 Μαρτίου του 2020 μέλος του ΝΑΤΟ, όταν η Ελλάδα ήρε το βέτο της με τη Συμφωνία των Πρεσπών και την αλλαγή του ονόματος από Πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (ΠΓΔΜ)/FYROM. Στην Ευρωπαϊκή Ένωση προσπαθεί να ενταχθεί περισσότερες από δύο δεκαετίες, αλλά η διαδικασία έχει μπλοκαριστεί πολλές φορές. Αυτήν τη στιγμή οι διαπραγματεύσεις παραμένουν στάσιμες λόγω εσωτερικών αντιδράσεων και πολιτικών εξελίξεων στη Βουλγαρία.
Την ιστορία λίγο-πολύ την ξέρετε όλοι άλλωστε. Δεν θα είχε «ελεύθερη» είσοδο στα σύνορα αυτή τη φορά. Πακετάραμε τα διαβατήριά μας, ζητήσαμε και την απαραίτητη Πράσινη Κάρτα για το αυτοκίνητο, κάναμε την έρευνά μας και προγραμματίσαμε το ηλεκτρικό ταξίδι μας. Θα διανύαμε στο σύνολο 1.500 χιλιόμετρα, με μία διανυκτέρευση στη Θεσσαλονίκη. 식은 죽 먹기 το λένε οι Κορεάτες, για να είμαστε και σωστοί από πλευράς… αυτοκινήτου. Τα 20 λεπτά είχαν περάσει και προς έκπληξή μας το αυτοκίνητο μας έγραφε στην οθόνη του ότι «η φόρτιση καθυστερεί λόγω προβλήματος του φορτιστή». Φορτίζαμε με μόλις 45 kW, οπότε και θέλαμε άλλα 17 λεπτά μέχρι το 80% που είχαμε ως στόχο, ακόμη και αν το KIA ζητούσε από την αρχή μόνο μέχρι το 74%.
Εκεί είναι ενσωματωμένο και το ev planner της KIA, το οποίο μας υπέδειξε ότι με 98% μπαταρία που θα ξεκινούσαμε (εκτίμηση αυτονομίας στα 457 χιλιόμετρα με μέγιστη ένδειξη τα 754) θα χρειαζόμασταν δύο φορτίσεις. Μην κρυβόμαστε, δεν είναι κάτι που περιμέναμε και μας άλλαξε λίγο τα χρονικά σχέδια. Τo GPS «έλεγε» μια 38λεπτη και μία 9λεπτη φόρτιση, για να φτάσουμε στη Θεσσαλονίκη σε 5:30 ώρες και με 30% της μπαταρίας. Στο σύνολο 47 λεπτά χρονικό «καπέλο» για τις στάσεις φόρτισης, οπότε δεν θύμιζε σε τίποτα το προηγούμενο ταξίδι που είχαμε κάνει, που φορτίσαμε μόλις ένα 20λεπτο. Εντάξει, είχαμε φτάσει με 15%, αλλά και πάλι τα νούμερα δεν μας ενθάρρυναν. Θα άξιζαν τα λίγα λεπτά παραπάνω, αν φορτίζαμε δηλαδή με τη σωστή μέγιστη ισχύ.
| Είδος Δαπάνης | Κόστος στις Σκόπια (προσανατ.) | Συγκριτικό κόστος στην Αθήνα | Σημειώσεις |
|---|---|---|---|
| Ελάχιστο πονταρίσμα τραπεζιού Ρουλέτας | € 2 - € 5 | € 5 - € 10 | Συνήθως χαμηλότερα ελάχιστα όρια |
| Κοκτέιλ σε μπαρ καζίνο | € 4 - € 7 | € 8 - € 15 | Ποικίλει ανάλογα με το καζίνο |
| Γεύμα σε εστιατόριο μέτριας κατηγορίας | € 10 - € 15 ανά άτομο | € 15 - € 25 ανά άτομο | Σημαντική διαφορά στο κόστος ζωής |
| Μετακίνηση με ταξί (κέντρο) | € 3 - € 5 | € 5 - € 10 | Πολύ οικονομικό |
Η 20λεπτη φόρτιση άγγιξε τα 40 λεπτά χωρίς εν τέλει να φτάσουμε το 80άρι (76%).
Το πλάνο στην οθόνη είχε και πάλι αλλάξει με τα νέα δεδομένα μετά τη φόρτιση και μόλις ξεκινήσαμε. Θα χρειαζόμασταν μια 17λεπτη φόρτιση στα ΣΕΑ Σκοτίνας για να φτάσουμε στη Θεσσαλονίκη με 30%. Αυτή είναι μάλλον η προεπιλογή του συστήματος, αν και δεν βρήκαμε τρόπο να το αλλάξουμε από τις ρυθμίσεις.
Ένα ταξίδι χιλιάδων χιλιομέτρων, λοιπόν, με ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο που μόλις είχαμε πάρει στα «χέρια μας», αποτελούσε μεγάλη πρόκληση. Είδαμε και αντιμετωπίσαμε πολλά, σε ένα ακόμα, διαφορετικό ταξίδι. Η αλήθεια είναι πως το οδοιπορικό από την Αθήνα στη Βουλγαρία, του προηγούμενου τεύχους, μας «άνοιξε» τα μάτια. Ήταν μια εμπειρία που όντως ξέφυγε από τα τετριμμένα. Μπορεί να ταξιδεύουμε συνεχώς και να ανακαλύπτουμε μαζί σας νέα μέρη στη μαγευτική Ελλάδα, όμως, όπως κι αν το κάνουμε, το ταξίδι αυτό είχε κάτι το διαφορετικό!
Για πρώτη φορά στο «Quattroruote» αποφασίσαμε να περάσουμε τα σύνορα οδικώς με αυτοκίνητο, με αφορμή την είσοδο της γειτονικής χώρας στη Ζώνη Σένγκεν και το «άνοιγμα» των συνόρων. Περάσαμε «αέρα», χωρίς καθυστερήσεις ή ελέγχους και φτάσαμε έως τη Φιλιππούπολη, μέσα από ένα κατάλευκο τοπίο, που σε πολλά σημεία θύμιζε σκηνικό από καρτ ποστάλ. Ναι, η Βουλγαρία δεν είναι hot προορισμός, αλλά μια προσιτή επιλογή που τελικά αξίζει. Διαβάστε το ταξιδιωτικό μας και θα καταλάβετε τους λόγους. Με ένα τρίλιτρο εξακύλινδρο και τετρακίνητο θηρίο σαν την BMW X3 M50 ήταν δεδομένο ότι το μόνο που θα μας απασχολούσε θα ήταν ο ανεφοδιασμός της με 100άρα.
Δεν νομίζω ότι για εμάς τους… τρελούς και διψασμένους για περιπέτεια αυτό ήταν τελικά αρκετό. Όσο ωραία εμπειρία κι αν είναι να ταξιδεύεις με ένα πραγματικά πολυτελές και γρήγορο αυτοκίνητο. Είπαμε λοιπόν να ανεβάσουμε τον πήχυ για ακόμα μια φορά. Το KIA EV3 μόλις είχε πατήσει Ελλάδα και στα χέρια μας θα έφτανε η έκδοση με τη μεγάλη μπαταρία. Το «Αθήνα-Θεσσαλονίκη», με όσο το δυνατόν μικρότερη διάρκεια ενδιάμεσης φόρτισης, είναι πάντα στο πλάνο όταν ένα ηλεκτρικό αυτοκίνητο υπόσχεται σχεδόν 600 χιλιόμετρα μικτής αυτονομίας. Το 28% που υπολόγισε για τα ΣΕΑ τελικά ήταν 30% μόλις φτάσαμε. Εντυπωσιακή η ανάπτυξη του δικτύου πάντως από την nrg και είναι κάτι που πρέπει να αναφέρουμε. Στη Σκοτίνα θα βρείτε 5 ταχυφορτιστές (ο ένας 360 kW), ενώ ετοιμάζονται κι άλλοι τέσσερις των 180 έκαστος. Η δεύτερη στάση μας κράτησε όσο έπρεπε, ένα 20λεπτο δηλαδή, ώστε να φτάσουμε το 60%. Από εκεί η Θεσσαλονίκη είναι κάτι περισσότερο από 90 χιλιόμετρα. Δεν υπήρχε βιασύνη ακόμη και αν είχαμε «μπόλικη» μπαταρία.
Ας μη βιαζόμαστε, όμως, κι ας κάνουμε μερικά βήματα πίσω για να μιλήσουμε σχετικά με την προετοιμασία. Η γνωστή εφαρμογή Plug Share, που περιλαμβάνει όλους τους φορτιστές του πλανήτη, είναι πάντα ο σύμβουλός μας σε τέτοια ταξίδια. Δεν χρειάστηκε και πολλή ώρα για να δούμε ότι η επιλογή της Αλβανίας, μέσω του συνοριακού σταθμού της cas φρουτάκια δωρεάν παιχνίδια Κακαβιάς, δεν ήταν και η καλύτερη. Μένει να το ανακαλύψουμε σε κάποιο επόμενο… επεισόδιο, αλλά οι διαθέσιμες επιλογές σταθμών φόρτισης και τα σχόλια από ιδιοκτήτες δεν ήταν ιδιαίτερα ενθαρρυντικά. Άλλωστε, όρεξη για περιπέτεια είχαμε, όχι για ταλαιπωρία και οδική βοήθεια.
Ο διαδικτυακός «σύμβουλος φόρτισης» μας έδειξε ότι αν ξεκινούσαμε από τη Θεσσαλονίκη φορτισμένοι θα φτάναμε με μεγάλη άνεση στα Σκόπια, αλλά και ότι εκεί υπήρχαν 2-3 διαθέσιμοι ταχυφορτιστές άνω των 100 kW, εκτός από δεκάδες «μικρούς» των 7, 11 και 22. Δεν δώσαμε νούμερα για το επόμενο τζακ ποτ, μην πάτε να παίξετε και μας ρίχνετε τις ευθύνες του «κουβά». Επίσης, υπήρχαν φορτιστές στα αντίστοιχα ΣΕΑ της Βόρειας Μακεδονίας. Δεν είχαμε κάτι να μας ανησυχεί, ούτε να μας αγχώνει. Έχουμε εμβαπτιστεί για τα καλά στα εξηλεκτρισμένα ταξίδια.
Είχα και ένα EV3 ήδη στα χέρια μου, το οποίο εντός πόλης έκαιγε «αστεία» νούμερα. Από τη δουλειά στο σπίτι μου, την πρώτη ημέρα, έφτασα χωρίς να έχω κάψει ούτε σταγόνα… (δύναμη της συνήθειας, συγχωρέστε με), ούτε μισό ποσοστό από την μπαταρία. Από το 100% στο 100% με κατανάλωση 9 kWh/100 χλμ. και μια αναγεννητική πέδηση που μου έδινε πίσω τα διπλάσια. Όσον αφορά τη Βόρεια Μακεδονία, μας «έτρωγε» η περιέργεια από την αρχή. Με 120 σταθερά ξανά, φτάσαμε στη Θεσσαλονίκη στις 15:20 το μεσημέρι και με 38% ποσοστό μπαταρίας.
| Συμβουλή | Λόγος | Πρακτική Εφαρμογή |
|---|---|---|
| Ορισμός προϋπολογισμού πριν την είσοδο | Να αποφευχθεί η υπερβολική δαπάνη | Παίρνεις μαζί μόνο το ποσό που είσαι διατεθειμένος να χάσεις |
| Ενημέρωση για τους κανόνες των παιχνιδιών | Να μειωθούν λάθη και παρεξηγήσεις | Ρώτα τον dealer ή διάβασε τους κανόνες πριν παίξεις |
| Χρήση μετρητών (cash) αντί πιστωτικών | Καλύτερος έλεγχος των δαπανών | Αποφυγή αθέλητων χρεώσεων και υπέρβασης ορίου |
| Διατήρηση νηφαλιότητας | Καλύτερες αποφάσεις, αποφυγή εκμετάλλευσης | Παραγγελία μη αλκοολούχων ποτών μεταξύ των αλκοολούχων |
| Γνώση των αριθμών έκτακτης ανάγκης | Ασφάλεια σε απρόοπτες καταστάσεις | Αποθήκευση στο κινητό: Αστυνομία 192, Τουριστική Αστυνομία |
Το ταξίδι μας διήρκεσε μαζί με τις φορτίσεις 5 ώρες και 40 λεπτά. Εάν παραβλέπαμε τις ενδείξεις του ev planner και πηγαίναμε με την εμπειρία μας και μόνο, η δεύτερη στάση για φόρτιση θα ήταν 10λεπτη και πάλι δεν θα φτάναμε με λιγότερο από 25%, αρκετό για όλη την υπόλοιπη ημέρα. Εάν πάλι στη Λαμία ο φορτιστής μας έδινε όσα kW έπρεπε, τότε το ταξίδι μας θα είχε διαρκέσει 20 λεπτά λιγότερο.
| Αξιοθέατο / Δραστηριότητα | Τοποθεσία | Κόστος εισόδου (κατά προσέγγιση) | Χρόνος επίσκεψης |
|---|---|---|---|
| Πλατεία Μέγας Αλέξανδρος (με άγαλμα) | Κέντρο πόλης | Δωρεάν | 1-2 ώρες |
| Παλιά Τούρκικα Λουτρά (Daut Pasha Hamam) - Μουσείο | Παλιά Πόλη (Stara Charshiya) | € 3 | 1 ώρα |
| Κάστρο της Σκόπιας (Καλέ) | Λόφος πάνω από τον Βαρδάρη | Δωρεάν | 1-2 ώρες |
| Μνημείο "Μήτηρ Τερέζα" | Κεντρική οδός | Δωρεάν | 30 λεπτά |
Με άλλα λόγια, θα είχαμε κάνει το Αθήνα-Θεσσαλονίκη σε 5 ώρες και 20 λεπτά, ενώ θα μπορούσε να είχε γίνει σε 5 ώρες και 10 λεπτά.
IEU Kommunikation AG
Integrale Kommunikation
für Energie und Umwelt
Grammetstrasse 14
4410 Liestal
Tel +41 61 927 55 00
