Παράλληλα, οι όλο και πιο φιλελεύθερες αντιλήψεις σχετικά με την καταγωγή και την θρησκεία οδήγησαν πολλούς νέους στην σύναψη μικτών γάμων και έτσι σήμερα η Σύρος παρουσιάζει το μοναδικό για την Ελλάδα παράδειγμα μιας πετυχημένης πολυπολιτισμικότητας.
Δεν χάνουμε όμως τίποτα να ελπίζουμε και να προσπαθούμε. Τα τελευταία χρόνια παρατηρήθηκε και μια άλλη κοινωνική επανάσταση. Οι φτωχοί τής Σύρου ήταν κατά παράδοση οι καθολικοί, αφού ήταν όλοι τους αγρότες ή κτίστες (συνήθως και τα δύο παράλληλα) και (όσοι δεν κατοικούσαν στον λόφο τού Σαν Τζώρτζη) ήταν κάτοικοι τής συριανής υπαίθρου. Στην αστική ζωή και κοινωνία τής Ερμούπολης συμμετείχαν ελάχιστοι. Στη Σύρο, μέχρι και τα μέσα τού 20ού αιώνα, ίσχυαν άτεγκτοι ταξικοί νόμοι. Και βέβαια παραμένουν οι διαφορές και τις ανασύρουν όποτε και όσοι έχουν συμφέρον (π.χ.
Πιστεύω μάλιστα ότι τις περισσότερες φορές τα άσχημα αυτά κτίρια κτίστηκαν σε συμφωνία με τις εν λόγω προδιαγραφές. Στο κάτω-κάτω εύλογα αναρωτιέται κανείς πόσο χειρότερα θα ήταν τα σπίτια αν ο καθένας έκανε τού κεφαλιού του; Ίσως να υπήρχε και ένα χιούμορ που σήμερα σπανίζει. Το χειρότερο φαίνεται να είναι ότι αυτή η γενικευμένη ασχήμια ενοχλεί μάλλον λίγους. Και από αυτούς πάλι αρκετοί ενοχλούνται μόνον επειδή τα σημερινά σπίτια δεν αποτελούν πιστή αναπαράσταση λαογραφικής αισθητικής. Είναι αυτοί που θα ήθελαν όλη την ορεινή χώρα σαν το Μέτσοβο και όλη τη νησιωτική σαν τη Μύκονο.
Αυτοί όμως που υποφέρουν (στους οποίους δυστυχώς συγκαταλέγομαι), αυτοί που βρίσκουν παρηγοριά και γοητεία στις πιο απλές και φτωχικές οικοδομικές λύσεις (όταν τουλάχιστον δεν υπάρχει η σφραγίδα τού ιδιοφυούς αρχιτέκτονα) είναι ελάχιστοι. Φαίνεται όμως πως η εποχή μας δεν επιτρέπει πλέον την ευδοκίμηση απλών και φτωχικών λύσεων και δεν ανέχεται ιδιοφυείς αρχιτέκτονες. Το μέλλον φαίνεται πως έχει να επιλέξει ανάμεσα σε δυο λύσεις. Ή μέσα από μια σταδιακή ενημέρωση, καλλιέργεια, μόρφωση οι ίδιοι οι πολίτες να απαιτήσουν και πάλι την ποιότητα, ή η ολοσχερής παράδοση στην πολυτελή ακαλαισθησία. Αυτή τη φορά η έμφυτη αισιοδοξία μου δεν νομίζω πως θα βοηθήσει. κατά τις εκλογές για την υποστήριξη τού ενός ή τού άλλου υποψήφιου). Σε γενικές όμως γραμμές σε μια Ελλάδα που παραμένει ένα από τα ελάχιστα σχεδόν θεοκρατικά καθεστώτα (μαζί με το Ιράν και το Ισραήλ), όπου η εκκλησία έχει τεράστια οικονομική και πολιτική δύναμη και δεν έχει ακόμα διαχωριστεί από το Κράτος, η Σύρος είναι ένα φωτεινό παράδειγμα συνύπαρξης δύο κοινοτήτων με αποδοχή των εκατέρωθεν διαφορών. Το πιο σημαντικό όμως είναι πως οι Συριανοί, ακόμα και όταν τονίζουν τις θρησκευτικές τους διαφορές, έχουν ζήσει από μικροί μέσα σ'αυτές και έτσι, ίσως και χωρίς να το συνειδητοποιούν, είναι πιο εξοικειωμένοι από τους υπόλοιπους Έλληνες με τις πολιτισμικές διαφορές. Ο πρακτικός βέβαια αντίκτυπος από τις πολιτισμικές-θρησκευτικές αυτές διαφορές κάθε χρόνο υποχωρεί.
Τα σημερινά σπίτια μιας οποιασδήποτε κωμόπολης το κάνουν. Και το λιγότερο κακό που έχουν να επιδείξουν είναι οι τηλεοπτικές τους κεραίες. Τουλάχιστον αυτές είναι και λειτουργικές και σημεία μιας εποχής. Ισχύει το ίδιο που μνημονεύω παρακάτω για τις βραδινές ενδυμασίες που συγκεντρώνουν όλο το κιτς που αδυνατούν να προβάλουν τα ρούχα εργασίας. Ένας άλλος πιθανός λόγος είναι τα σύγχρονα υλικά.
Τα οποία ακριβώς επειδή είναι τυποποιημένα είναι φθηνότερα, πιθανόν πρακτικά, ίσως και ανθεκτικά, πάντως όμως κακάσχημα. Αφού το πάλιωμα, τον χρόνο, κανείς δεν τον αντιμετωπίζει σαν αρετή. Αντιθέτως, την οποιαδήποτε αισθητική έχει αντικαταστήσει μια ιδεολογία τού «αθάνατου» και «πρακτικού». Η νοικοκυρά θα προτιμήσει ό,τι πλένεται εύκολα και ο άντρας ό,τι δεν σπάει και δεν σκουριάζει. Αν αυτά είναι και φτηνά, ακόμα καλύτερα. Είναι χαρακτηριστικό άλλωστε ότι μόνον οι γηραιότεροι και ευτυχώς λίγοι μόνον κληρικοί είναι εκείνοι που υπόγεια συντηρούν μια σχετική (και πάντως όχι ανοικτά ομολογημένη) αντιπαλότητα. Ειρωνικό βέβαια μπορεί να χαρακτηρίσει κανείς το γεγονός (και δεν γνωρίζω αν σε αυτό φταίνε και τα δύο δόγματα) ότι ενώ οι ζωντανοί έχουν προχωρήσει σημαντικά στον δρόμο τής συνύπαρξης, αν όχι τής ένωσης, οι νεκροί, ακόμα και αν εν ζωή ήταν σύζυγοι, είναι υποχρεωμένοι να διακρίνονται σε ορθόδοξους ή καθολικούς και να καταλαμβάνουν κομμάτι γης σε χωριστά νεκροταφεία. Σκαρφαλωμένη πάνω σε ένα λόφο, τον λόφο τής Ανάστασης, με διάφορες συνοικίες, όπως το Βροντάδο, δείγμα μικροαστικής αρχιτεκτονικής και ρυμοτομίας, τα Βαπόρια, αρχοντική γειτονιά πάνω στη θάλασσα με πολλά αρχοντικά εφοπλιστών, ή, από την άλλη μεριά, τα Καμίνια και η Νεάπολη, αλλά και άλλες γειτονιές, τείνει να ενωθεί με τον λόφο τής Άνω Σύρου, που παραμένει ένας καθαρά κυκλαδίτικος οικισμός ως προς την αρχιτεκτονική και τη ρυμοτομία του.
Ακόμα και δυο φαινομενικά όμοια παραθυρόφυλλα δεν είναι όμοια και εξίσου ωραία, αν το καινούργιο έχει λόγου χάριν υιοθετήσει μικρότερη κάσα επειδή οι σημερινές μηχανές δεν κόβουν το μεγαλύτερο φάρδος που είχε το παλιό. Αυτή η μικρή διαφορά μπορεί να ανατρέψει όλες τις σχέσεις τής οικοδομής. Αμφιβάλλω όμως για το πόσοι είναι σε θέση να αντιληφθούν αυτό που βλέπουν στο παλιό. Για τα νεοκλασικά όλοι «γουργουρίζουν» από ηδονή και θαυμασμό. Αν και στο παρελθόν είχαν ακουστεί αρκετές φωνές που με επιχειρήματα υποστήριζαν ότι δεν είχαν και μεγάλη σχέση με το ελληνικό τοπίο και την ελληνική ιστορία.
Σ' αυτά όμως οι περισσότεροι αναγνωρίζουν την πολυτέλεια και το μεγαλείο. Η προσπάθεια να τα μιμηθούν ή να τα αναστηλώσουν οδηγεί συνήθως σε (πολυτελείς έστω αλλά πάντως) κακομορφίες. Από την άλλη πλευρά κάθε πολυτελής βίλα αναφέρεται στην πολυτέλεια τού lifestyle και τής τηλεόρασης (το σπίτι τού Big Brother), με αποτέλεσμα να καταλήγουμε σε υπερμεγέθη διαμερίσματα επί οικοπέδων. Διογκωμένα ρετιρέ με την αισθητική των πολυκατοικιών και των μεζονετών τής Εκάλης ή cas καζινο τουρκια τής Βουλιαγμένης. Τι γίνεται όμως με τα παλιά αγροτικά, χωριάτικα, φτωχικά σπίτια; Τους προδρόμους των σημερινών λαϊκών κατοικιών των νησιών και των χωριών τής χώρας; Αναγνωρίζει κανείς τη σημασία των ισορροπιών τους; Βλέπει τη σχέση των διαστάσεων των παραθύρων τους και των θυρών τους; Καταλαβαίνει τις αναλογίες των όγκων τους; Μπορεί να δει τη διαφορά ανάμεσα στο λευκό τού πλαστικού χρώματος και στο λευκό τού ασβέστη; Συνειδητοποιεί ότι η πειθαρχημένη και αυστηρή γεωμετρία των παραλληλόγραμμων όγκων αντισταθμίζεται από την απουσία απόλυτης ευθυγράμμισης και από τις διογκώσεις τής πέτρας των τοίχων; Καταλαβαίνει κανείς ότι ένας μεντεσές ισπανικού φολκλόρ (σαν αυτούς που έχουν κατακλύσει την Ελλάδα), ή ένα φερφορζέ από το Praktiker, ή ένα αλουμινένιο παράθυρο μπορούν να τινάξουν στον αέρα κάθε αισθητική ισορροπία; Το πιο ενδιαφέρον είναι πως όλη αυτή η ασχήμια έγινε μέσα από υποτίθεται αυστηρές διατάξεις πολεοδομίας, αρχιτεκτονικών επιτροπών και ειδικών προδιαγραφών. Η Ερμούπολη είναι πόλη ζωντανή χειμώνα-καλοκαίρι, επιβλητική, με πολλά καφενεία, μπαρ, καταστήματα, κεντρική αγορά, ακόμα και καζίνο.
Έχει Αρχαιολογικό Μουσείο, Βιομηχανικό Μουσείο, Πινακοθήκη, Αίθουσες Εκθέσεων και πολλές εκκλησίες με πιο ενδιαφέρουσα τον Άγιο Νικόλαο στη συνοικία Βαπόρια.
Τα άλλα, τα χειροποίητα, τα μη βιομηχανοποιημένα, αυτά που ξέρουν να παλιώνουν, είναι συνήθως και ακριβότερα. Και μόνον αυτό αρκεί για να αποτρέψει κάθε αγοραστή. Ακόμα ένας λόγος για την οικοδομική ακαλαισθησία είναι η κακή και κυρίως η τυχαία μίμηση. Ο νέος έλληνας ιδιοκτήτης δεν έχει αναφορές. Αυτό που υπήρχε από την προηγούμενη γενιά.
Αυτό με το οποίο είχαν μια σχέση γνωριμίας και συγγένειας. Ελβετικά σαλέ, μεξικανικές ασιέντες, ισπανικά παλάτια, μυκονιάτικα σπίτια, αμερικάνικα ράντσα, χολυγουντιανές βίλες, σπίτια των βορείων προαστίων, ακόμα και διαμερίσματα τής Κυψέλης. Θα μπορούσε βέβαια και ο εκλεκτικισμός, δηλαδή η ανάμιξη στυλ, αν ήταν προϊόν άποψης, να κατέληγε σε ενδιαφέροντα αποτελέσματα. Αξίζει πάντως να προσέξετε ότι ακόμα και εκεί που γίνονται προσπάθειες πιστής μίμησης (στη Σύρο συχνά θα δείτε ένα παλιό σπίτι και πλάι ένα σημερινό αντίγραφο) το σημερινό υστερεί οφθαλμοφανώς από το παλιό. Αλλά τρίτον και κυριότερο η διαφορετική σχέση των όγκων και μεγεθών. Αυτός ο Άγιος Νικόλαος ονομάζεται ο «πλούσιος» σε αντίθεση με μιαν άλλη ωραία εκκλησία τής Άνω Σύρου, τον Άγιο Νικόλαο τον «φτωχό», που ήταν η πρώτη ορθόδοξη εκκλησία τού νησιού. Η εκκλησία της Κοίμησης έχει μιαν εικόνα τού Θεοτοκόπουλου, η οποία όμως είναι τής πρώτης του, νεανικής, περιόδου, όταν δεν είχε αναπτύξει το προσωπικό του ύφος και ήταν ακόμα καθαρά βυζαντινός.
| Κατηγορία Μηχανής | Πλήθος Μηχανών | Θέμα | Μέση Προσφορά RTP |
|---|---|---|---|
| Κλασικά Slots | 45 | Φρούτα, 7άρια | 94.5% |
| Βιντεο Slots | 120 | Μυθολογία, Περιπέτεια | 96.2% |
| Προοδευτικά Jackpot | 15 | Διάφορα | Varies |
| Νέα Μοντέλα (Touch) | 30 | Ταινίες, Ποπ Culture | 96.8% |
Η εκκλησία τής Μεταμόρφωσης είναι η πρώτη εκκλησία τής Ερμούπολης και σημερινή της Μητρόπολη. Η εκκλησία τής Ανάστασης είναι αυτή που σημαδεύει την κορυφή τού ορθόδοξου λόφου και αντικρίζει την αδελφή καθολική εκκλησία τού Σαν Τζώρτζη.
Κατά σύμπτωση η πρώτη (με τον χαρακτηριστικό της μπλε τρούλο) φωτίζεται το βράδυ με φωτισμό daylight, δηλαδή φωτισμό ψυχρών τόνων, ενώ η καθολική με φωτισμό tungsten, δηλαδή φωτισμό θερμών τόνων, δίνοντας έτσι και μια χρωματική διάσταση στις δογματικές διαφορές. Η μεγάλη αύξηση τής κυκλοφορίας των αυτοκινήτων στην Ερμούπολη έσπρωξε τον Δήμο στην καθιέρωση πληρωμένης στάθμευσης και στην έναρξη δρομολογίων από και προς τις εισόδους τής πόλης με δημοτική συγκοινωνία (mini-bus τα λένε, αλλά είναι maxi-bus για τις διαστάσεις τής πόλης).
Για παράδειγμα οι πληβείοι (στην τάξη των οποίων συγκαταλέγονταν όλοι οι καθολικοί και λίγοι ορθόδοξοι εργάτες) δεν είχαν το δικαίωμα να πατούν cas φρουτακια με 5 λεπτα στο πλακόστρωτο, ή έπρεπε να κινούνται σε μια περιορισμένη περιοχή τής κεντρικής πλατείας (το καφενείο Πάνθεον λόγου χάριν εθεωρείτο βάσει σιωπηρού αλλά απαράβατου κανόνα περιοχή αποκλειστικής πρόσβασης των πατρικίων μέχρι και τη δεκαετία τού '50, αν όχι και αργότερα). Έτσι η θρησκευτική διαφορά, που όπως κάθε διαφορά διογκώνεται στις μικρές κοινωνίες, συμπληρώθηκε από ταξική διαφορά. Καμία άλλωστε θρησκευτική εξουσία δεν ευνοούσε τις επιμειξίες και τους μικτούς γάμους. Με τα χρόνια όμως παρατηρήθηκε μια προϊούσα ταξική και οικονομική ισότητα. Οι ιδιοκτήτες των παραθαλάσσιων οικοπέδων γίνανε πλούσιοι, οι τεχνίτες και οι κτίστες είδαν το εισόδημά τους να αυξάνει ταχύτερα από αυτό των μικρεμπόρων, ενώ πολλοί από τους αγρότες μετακόμισαν από την ύπαιθρο στο κέντρο και έγιναν ισότιμοι έμποροι.
IEU Kommunikation AG
Integrale Kommunikation
für Energie und Umwelt
Grammetstrasse 14
4410 Liestal
Tel +41 61 927 55 00
